Στο τέλος της ημέρας, χρήσιμος είναι ένας σύντομος απολογισμός:
Τι λάθη κάναμε σήμερα;
Τι καινούριο μάθαμε;
Τι τοπία αγναντέψαμε μέσα στα μάτια των ανθρώπων;
Πώς θα μπορούσαμε να είχαμε χειριστεί καταστάσεις;
Ας κλείσουν τα μάτια με μια υπόσχεση
για το αύριο:
Να γίνει Σοφία το κάθε σημερινό δίδαγμα...
Σκοτεινός θάλαμος
Μαύρο, άσπρο.
Σκοτάδι, φως.
Φωτογραφία η ζωή.
Χρειάζεσαι την αλήθεια
για να την εμφανίσεις.
(Στέλλας Καραμολέγκου, «Σπασμένα αγάλματα»)
Πέρναγε τις μέρες του
χτίζοντας πέτρα-πέτρα τα όνειρά του.
Πέρναγε τις νύχτες του
κάνοντας νέα όνειρα...
Λόγια ενός ανθρώπου ο οποίος πάσχει από σκλήρυνση κατά πλάκας, αυτό όμως δεν τον εμποδίζει να κάνει πράγματα στη ζωή του, να είναι ενεργός, να δραστηριοποιείται, να εργάζεται:
«Ζω με την αρρώστια κι όχι για την αρρώστια»
-Δε φοβάσαι;
-Αν φοβηθώ, χάθηκα!
(Νίκου Καζαντζάκη, «Ο βραχόκηπος»)
Οι διαδικασίες είναι κάτι χρήσιμο
που μας βοηθάει να βάλουμε μια τάξη
στα απλά, καθημερινά, απτά πράγματα της ζωής.
«Κάνε αυτό και μετά αυτό και μετά αυτό
και θα έχεις ένα αξιοπρεπές αποτέλεσμα.
Έτσι είναι το σωστό και το λογικό.»
Μα τα πιο όμροφα πράγματα στη ζώη
είναι αυτά που δε θέλουν
και δε μπορούν να περιγραφούν από διαδικασίες.
Ο έρωτας, τα όνειρα
η ελπίδα, οι προσδοκίες,
η τέχνη...
Οι ήρωες
είναι οι απλοί
καθημερινοί μας συνάνθρωποι
οι οποίοι, πολύ απλά,
κάτω από δραματικές συνθήκες
άφησαν για λίγο πίσω τους
κάθε σταγόνα λογικής
και προσπάθησαν το Άπιαστο.
Τα έδωσαν όλα για το Άπιαστο.
Τα έχασαν όλα για το Άπιαστο.
Κι αυτό είναι το μεγάλο
το ασύλληπτο τους κατόρθωμα
για το οποίο η Ιστορία
θα τους μνημονεύει
μεσα στους αιώνες...
Ας ήταν μόνο για μια μέρα.
Να παραμείνουν κλειστές
οι οθόνες όλου του κόσμου.
Κι οι άνθρωποι
που κρύβουν
τα μάτια και το γέλιο τους
πίσω από αυτές,
να τα χαρίσουν
ο ένας στον άλλο...
Περιμένοντας στο ταμείο κάποιου καταστήματος, πρόσεξα ένα χαρτονάκι κολλημένο στο πίσω μέρος της οθόνης (το μέρος που βλέπει ο πελάτης δηλαδή).
Το χαρτάκι έγραφε: «Χαμογελάστε παρακαλώ».
Δεν είναι όμορφο, απλά όμορφο;
Χαμογέλασα και μου αντι-χαμογέλασε και η ταμίας.
Καλή μας εβδομάδα...
[...] πήγες σ' ένα ξακουσμένο ασκητή, που ασκήτευε στην κορφή ενός δέντρου: «Δώσ' μου συμβουλή, πάτερ άγιε!» του φώναξες. Κι αυτός, από την κορφή του δέντρου, σου αποκρίθηκε: «Φτάσε όπου μπορείς! -Δώσ΄ μου ακόμα κι άλλη συμβουλή, πάτερ άγιε!» του ξαναφώναξες. -Φτάσε όπου δεν μπορείς!» σου αποκρίθηκε.
(Νίκου Καζαντζάκη, «Ο φτωχούλης του Θεού»)
Οι πιο μεγάλες,
οι πιο βίαιες,
οι πιο ανατρεπτικές,
οι πιο αιματοβαμμένες,
οι πιο αποτελεσματικές επαναστάσεις,
είναι αυτές που συντελούνται
αποκλειστικά στην καρδιά
και στο μυαλό των ανθρώπων...
Σε μια έρευνα αφιερωμένη στα βασανιστήρια, που είχε κάνει πριν χρόνια ο εξαιρετικός Στέλιος Κούλογλου στο «Ρεπορταζ χωρίς σύνορα», ένα θύμα βασανιστηρίων την εποχή της δικτατορίας έλεγε στην κατακλείδα της εκπομπής κάτι περίπου σαν το παρακάτω:
«Εκείνος που επέζησε από τα βασανιστήρια, δεν έκανε τίποτα περισσότερο από το να αποδείξει ότι είναι κατά πολύ δυνατότερος από τους βασανιστές του. Δεν αισθάνομαι οργή ή ανάγκη εκδίκησης απέναντι σ' εκείνους που με βασάνισαν. Τους λυπάμαι, γιατί απλά απέτυχαν στο θλιβερό τους έργο να προξενήσουν πόνο. Η ζωή είναι πολύ όμορφη κι εγώ είμαι χαρούμενος που είμαι ζωντανός και γεμάτος όρεξη να τη χαρώ και να αγωνιστώ ξανά γι' αυτή.»
Οι Φωνές ξαναγύρισαν κι απόψε.
Πιο δυνατές και πιο ενοχλητικές από ποτέ.
Σχεδον σαν Ερινύες.
Αποφασισμένες να μη με αφήσουν σε ησυχία.
«Μήπως αρμενίζεις με τον αυτόματο πιλότο;
Αν μάθαινες ότι σε ένα μήνα θα πέθαινες, θα συνέχιζες αυτή τη ζωή;
Κάνεις αυτά που πραγματικά η καρδιά σου ζητάει;
Η ζωή δε γυρίζει πίσω. Το ποτάμι κυλάει.
Πιες από τη δροσιά του...»
Άσκηση για τον αναγνώστη: Το καθένα από τα παρακάτω, είναι θετικό, αρνητικό ή αδιάφορο όσον αφορά στο πόσο αγαπάει κάποιος ουσιαστκά την πατρίδα του;
Ο μούστος έβραζε στα βαρέλια, - ποιος θα πιει το κρασί, αναρωτιόνταν οι Κρητικοί, ποιος θα ζυμώσει ψωμί απ' τη φετεινή σοδειά, ποιος θα ζει να κάμει Χριστούγεννα; Οι μανάδες κοίταζαν τους λεβέντες τους γιους τους, οι γυναίκες τους άντρες τους, οι αδερφάδες τ' αδέρφια, τους κοίταζαν κι έβλεπαν πίσω από τους ώμους τους το Χάρο· μα δε μιλούσαν. Το 'ξεραν, Κρητικοί 'ναι, γι' αυτό γεννήθηκαν, να σκοτωθούν για την Κρήτη.
Κάποτε είπε κάποιος,
αναφερόμενος στην ατομική βόμβα:
«Πώς είναι δυνατόν
σε ένα κιλό μετάλλου
να υπάρχει τόση ενέργεια
που να καταστρέψει
μια όλόκληρη πόλη;»
Κι εγώ ρωτάω:
Πώς είναι δυνατόν
σε μια ανθρώπινη ψυχή
να υπάρχει τόση δύναμη
ώστε να αγωνίζεται
για το Άπιαστο;
Πώς είναι δυνατόν
σε ένα ανθρώπινο μυαλό
να χωράνε θεωρίες και κόσμοι
πέρα από το γνωστό Σύμπαν
και πέρα απ' το Χρόνο;
Πώς είναι δυνατόν
σε μια ανθρώπινη καρδιά
να χωράει τόση αγάπη
που να συγχωρεί, να υπομένει
και να αγκαλιάζει;
Τι είναι αυτό που κάνει ένα μυαλό ζωντανό;
Τι είναι αυτό που μας αποδεικνύει
ότι είμαστε ακόμα ενεργοί, ικανοί;
Κατά τη γνώμη μου,
είναι το πόσο εύκολα αλλάζουμε συνήθειες.
Πόσο εύκολα απεκδυόμαστε τις παλιές
και υιοθετούμε καινούριες.
Πόσο εύκολα ξεκολλάμε
και κοιτάμε ευθεία μπροστά
αλλάζοντας εν πτήσει
κομμάτια ενός δυναμικού συστήματος...
Ποιο είναι το πιο άσχημο πράγμα στη ζωή;
Ίσως το να είσαι γέρος, άρρωστος και μόνος.
Και ταυτόχρονα, να ξέρεις ότι είναι και τα τρία ανίατα...
"Φθινόπωρο θα πει μελαγχολία"
(Άλκη Αλκαίου, «Φθινοπωρινό»)
Ίσως ναι, ίσως όχι.
Φθινόπωρο θα πει
να συμφιλιώνεσαι
μ' αυτό που έφυγε
μα [ελπίζεις ότι] θα ξανάρθει.
Θα πει βροχή στο από μήνες διψασμένο χώμα.
Να ξεπλυθούν οι δρόμοι από τη γλίτσα,
να ξεπλυθεί ο αέρας,
να ξεπλυθούν κι οι σκέψεις.
Θα πει καινούρια σχέδια
καινούρια όνειρα
καινούριοι αγώνες
μετά το καλοκαιρινό διάλειμμα.
Θα πει αλλαγή.
Στα πλαίσια
της αιώνιας (εν)αλλαγής
της οποίας είσαι αναπόσπαστο κομμάτι...
-Βίρα! Βίρα! φώναζε στους εργάτες· ομπρός, παιδιά, να φάμε το βουνό! Άνθρωποι είμαστε, μεγάλα θεριά, ο Θεός μας βλέπει και τον πιάνει τρομάρα. Εσείς Κρητικοί, εγώ Μακεδόνας, θα φάμε το βουνό, δε θα μας φάει! Την Τουρκιά, μωρέ, τη φάγαμε, και το βουναλάκι αυτό θα φοβηθούμε; Βίρα!
(Νίκου Καζαντζάκη, «Βίος και πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά»)
"Είμαστε ακόμα εδώ
ψάχνοντας στα τυφλά
καινούριους τρόπους..."
(Χάρης & Πάνος Κατσιμίχας, «Είμαστε ακόμα εδώ»)
Να 'μαστε και πάλι σε ένα στρογγυλό νούμερο.
Εκατόν εικοσι οκτώ αναρτήσεις.
Εξηντατέσσερεις από τον τελευταίο απολογισμό.
Έξι μήνες από τη στιγμή που βγήκε αυτό το ιστολόγιο στον αέρα.
Και είμαι ακόμα εδώ.
Με τις σκέψεις μου,
τους προβληματισμούς μου,
τα κολλήματά μου.
Άλλοτε χαρούμενος,
άλλοτε μελαγχολικός.
Και με τον ελάχιστο διαθέσιμο χρόνο μου.
Δυστυχώς, εδώ και μερικές εβδομάδες, έχω σταματήσει να διαβάζω άλλα ιστολόγια, ελλείψει χρόνου.
Το google reader περιμένει με ένα σωρό αναρτήσεις.
Ελπίζω σύντομα να ξεπήξω και να επιστρέψω.
Μου λείπουν οι σκέψεις των ...συναδέλφων (-:
Εξακολουθώ να γράφω τα κείμενά μου τα βράδια.
Με ησυχία, στο ασπρόμαυρό μου xterm.
Έχοντας πρώτα από μέρες (ή και εβδομάδες) βάλει σε τάξη νοερά τις σκέψεις.
Έχοντας προετοιμάσει το έδαφος, ώστε όταν έρθει η ώρα, οι σκέψεις κυλάνε σα νερό στο πληκτρολόγιο.
Και μετατρέπονται σε ψηφιακά δεδομένα, σε μηδέν και ένα...
Για άλλη μια φορά, ευχαριστώ όσους είναι ακόμα εδώ και διαβάζουν.
Το google analytics διατείνεται, ότι αν και λίγοι, είστε σχετικά σταθερό ...κοινό.
Η πορεία μας θα συνεχίσει.
Με άγνωστο προορισμό.
Με προσήλωση στο ωραίο ταξίδι.
Βίρα, λοιπόν...
Διάβαζα πριν λίγο καιρό για το πως αντιμετωπίζουν κάποια συγκεκριμένα φυτά τους εισβολείς που δε μπορούν να εξοντώσουν.
Τα φυτικά κύτταρα που βρίσκονται γύρω από το προσβεβλημένο απονεκρώνονται και σχηματίζουν με συγκεκριμένη διαδικασία ένα αδιαπέραστο τείχος προστασίας.
Έτσι ο εισβολέας απομονώνεται και δε μπορεί να μολύνει κι άλλα κύτταρα του φυτού.
Η αυταπάρνηση των λίγων σώζει το σύνολο.
Χωρίς παράπονα και γκρίνιες.
Χωρίς υπεκφυγές και «παραθυράκια».
Κάνουν απλά το χρέος τους
στο βαθμό που θα χρειαστεί
τη στιγμή που θα ζητηθεί
για το καλό όλων...
Αν με ρωτούσε κάποιος, ποια θα θεωρούσα για μένα την ενδεκάτη εντολή, (χωρίς να σχολιάσω την ύπαρξη των πρώτων δέκα και/ή το Χριστιανισμό κλπ, αυτό είναι άλλο θέμα συζήτησης), τότε θα του απαντούσα χωρίς δισταγμό:
Ου λησμονήσεις.
"Με τα αποσιωπητικά (...) δείχνουμε ότι αποσιωπούμε κάτι από συγκίνηση ή γιατί δε θέλουμε να το πούμε."
(Από τη νεοελληνική γραμματική)
Επαυξάνω:
Καθώς και όταν
αυτά που θέλουμε να πούμε
που έχουμε στο μυαλό μας
αισθανόμαστε
ότι είναι πολύ περισσότερα
απ' όσα μπορούν να εκφραστούν
με λέξεις...
-Μωρέ, τι μηχανή είναι ο άνθρωπος! Της βάζεις ψωμί, κρασί, ψάρια, ραπανάκια, και βγαίνουν αναστεναγμοί, γέλια κι ονείρατα. Εργοστάσιο! Μέσα στο κεφάλι μας είναι, θαρρώ, ένας κινηματογράφος από κείνους που μιλούνε.
(Νίκου Καζαντζάκη, «Βίος και πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά»)
Το μεγαλύτερο έγκλημα
που κάνουν οι άνθρωποι
είναι το να μη σκέφτονται.
Να μη χρησιμοποιούν το μυαλό τους,
να κλείνουν τα μάτια
να βουλώνουν τ' αφτιά.
Να μη γεύονται το σάπιο.
Να μη μυρίζουν την αποφορά.
Να αγγίζουν και να μην αντιλαμβάνονται
την άρρωστη σάρκα.
Όχι γιατί δεν μπορούν,
αλλά γιατί δε θέλουν...
Ας πω κι εγώ τη μικρή μου κουβέντα σήμερα, μέρα που έιναι...
Έγραψα πριν λίγο καιρό σαν σχόλιο στην αγαπητή SilentSoul, η οποία προέτρεπε για αλλαγή νοοτροπίας όσον αφορά το περιβάλλον:
Πολλοί άνθρωποι λένε διαβάζοντας αυτές ή παρόμοιες συμβουλές: "Σιγά μην κάτσω να ασχοληθώ μ' όλα αυτά. Έχω χιλιάδες άλλα πράγματα να κάνω..."
Πόσο άδικο έχουν... Ακριβώς αυτή η διαδικασία της ευαισθητοποίησης και της δημιουργίας συνείδησης είναι που σε αλλάζει, που σε κάνει να βρίσκεις -όταν θέλεις- χρόνο και περιβαλλοντικά ευαίσθητος να είσαι, και να απορείς κάποια στιγμή με το πως η καταναλωτική σκέψη είχε φθείρει το μυαλό σου, και να βλέπεις τις απλές ομορφιές της ζωής και της φύσης και να αγανακτείς με την κακοποίηση και των δύο...
Είναι ένα ταξίδι, ένα μαγικό ταξίδι. Οι περισσότεροι άνθρωποι βαριούνται να ξεκουνήσουν. Κάθε ταξίδι, όσο μεγάλο κι αν είναι, αρχίζει όμως με ένα μικρό βήμα... Κάντε το τώρα λοιπόν. Αποφασίστε το. Και η διαδρομή θα σας δείξει τη συνέχεια...
Ο σιδηρουργός εργάζεται.
Ετοιμάζει το κράμα.
Χύνει στο καλούπι το ρευστό μέταλλο.
Σαν στερεοποιηθεί, είναι όμως ακόμα μαλακό, σφυρηλατεί.
Κι ύστερα, το δουλεύει με τη φωτιά.
Πρώτα στη φωτιά κι ύστερα κατ' ευθείαν στο ψυχρό νερό.
Για να σκληρύνει.
Για να αντέχει την καταπόνηση.
Ελαστικότητα και σκληρότητα στη σωστή αναλογία.
Αντοχή στη σκουριά.
Ζωτική η προετοιμασία της Φωτιάς...
...πάνε στον Παράδεισο.
Και μένουν εκεί για αιώνες,
θαμμένες,
ξεχασμένες στη Λήθη
και στην ομίχλη του Χρόνου.
Πληγές που αφού προξένησαν
ακατάσχετη αιμορραγία
κάποτε έγιαναν
κι άφησαν ένα αδιόρατο σημαδάκι.
Μα κάποια μέρα,
- τελείως τυχαία; -
επιστρέφουν.
Επιστρέφουν
κρατώντας τα δώρα του Χρόνου.
Τη Σοφία, την Πείρα, τη Φθορά.
Επιστρέφουν
και σου λένε
ότι δεν άλλαξες.
Μα εσύ ξέρεις
ότι σχεδόν όλα έχουν αλλάξει:
Οι ισορροπίες, η οπτική γωνία, οι αντοχές
οι συνθήκες, οι προσφορές, οι απαιτήσεις.
Το μέσα και το έξω.
Κι όμως πολύ βαθιά
σε κάποια -άλλοτε- κατάλευκη σελίδα της καρδιάς
έχει μείνει καταγεγραμμένο
κι ακόμα ζωντανό
ένα τσίμπημα,
ένα πρώτο σκίρτημα.
Αυτό δεν έχει αλλάξει.
Γιατί δε θα αλλάξει.
Ποτέ...
Γυρνώντας αυτό το καλοκαίρι από τις διακοπές, η Αθήνα μου φαινόταν διαφορετική. Μου φαινόταν άσχημη.
Οι δρόμοι, η κίνηση, τα γκρίζα κτίρια-κουτιά.
Το νέφος, η μόλυνση. Κυκλοφορώ στο δρόμο και μου βρωμάει.
Οι άνθρωποι τρέχουν, τρέχουν να προλάβουν τι;
Μαζικός παραλογισμός, κοινή τρέλα.
Πώς ζούμε εδώ, πώς το συνηθίσαμε, πώς το πήραμε για δεδομένο αυτό το συλλογικό έγκλημα;
Οι γιατροί μας λένε ότι
για να είσαι ζωντανός
πρέπει να χτυπάει η καρδιά σου.
Οι Ποιητές όμως
που ξέρουν πιο καλά
ν' ακούν την καρδιά,
μας λένε ότι για να είσαι
αληθινά ζωντανός,
πρέπει η καρδιά να χτυπάει
πιο δυνατά, πιο ακανόνιστα,
και να μονοπωλεί μυαλό και σώμα
με τις προσταγές της...
-Πέθανε, παπα-Γιάνναρε, του φώναξε, πέθανε κι αυτό, άε να το πεις του αφεντικού σου! Δεν είχε, μωρέ, ένα κομματάκι ψωμί να του δώσει; Δεν είναι, λέει, Παντοδύναμος, δεν έιναι, λέει, Πανάγαθος, δεν είχε ένα κομματάκι ψωμί να του δώσει;
Ο παπα-Γιάνναρος δε μιλούσε· κοίταζε το χλωμοπράσινο μικρό κορμάκι, με την πρησμένη τούμπανο κοιλιά, με το σκελεθρωμένο λαιμουδάκι, με το τεράστιο όλο κόκκαλα κεφάλι...
(Νίκου Καζαντζάκη, «Οι αδερφοφάδες»)
Οι Φωνές ξαναγύρισαν απόψε.
-Τι είσαι;
-Φυσαλίδα Φωτός που προσπαθεί να αναδυθεί. Φυσική της τάση, μα δεν είναι εύκολο. Πολλά τα εμπόδια, μεγάλη η προσπάθεια για να γνωρίσει το μητρικό Φως του Ήλιου.
-Ξανά. Τι είσαι;
-Συναισθήματα που πέρασαν από ένα ψηφιακό ζωνοπερατό φίλτρο και επιβίωσαν αλώβητα, ίσως και διδαγμένα από τους μετασχηματισμούς.
-Εξακολούθει. Τι είσαι;
-Τροχός 700'' από μέταλλο και καουτσούκ. Σχεδιάστηκε για να κυλάει και αυτό κάνει. Αψηφάει τον κακοτράχαλο δρόμο, τις λακκούβες και τα τετράτροχα μεγαθήρια που το απειλούν και ανεβαίνει την ανηφόρα του.
-Δε με έπεισες ακόμα. Τι είσαι;
-Σκουλήκι, από τα αμέτρητα που σέρνονται σε ένα φύλλο αιωνόβιου δέντρου. Ξεχώρισα γιατί κοίταξα από την άκρη του φύλλου για μια στιγμή το Άπειρο. Από τότε, το φύλλο δε με χωράει...
Η ώρα για την τελετή έφτασε:
Το μυριοσκάλιστο κασελάκι περιμένει καθαρό
ντυμένο με κάτασπρο λινό ύφασμα.
Μάζεψε το Καλοκαίρι,
συρρικνώθηκε.
Τώρα θα μπει στο κρεβάτι του
θα κοιμηθεί για έξι μήνες,
θα τραφεί με το χιόνι του Χειμώνα
ώσπου να θεριέψει ξανά.
Το κασελάκι κλείνει.
Θα ξανανοίξει όταν θα είναι ο καιρός του.
Απο δω και μπρος
οι μέρες θα είναι μικρότερες.
Το Σκοτάδι θα πάρει τη θέση του Φωτός.
Η παγωνιά θ' αντικαταστήσει τη ζέστη.
Μα δεν ανησυχούμε.
Βαθιά μέσα στο πλουμιστό κασελάκι,
το Καλοκαίρι προετοιμάζεται αθόρυβα
για την επόμενη στέψη Του...
Καβαλάς ένα άλογο και το βάζεις να τρέξει.
Τρέχει γρήγορα, μα είσαι άπληστος.
Το φορτώνεις κι άλλο
και το σπηρουνίζεις να τρέξει πιο γρήγορα.
Κι εκείνο, το καημένο, κάνει ό,τι μπορεί.
Λαχανιασμένο, ξελιγωμένο, πληγωμένο.
Δίνει την ψυχή του, μα δε θ' αντέξει για πολύ.
Κι εσύ δεν ακούς τον σφυγμό του.
Δε νιώθεις την αγωνία του.
Δε σε νοιάζει για τον πόνο του.
Το φορτώνεις κι άλλο, κι άλλο.
Το σπηρουνίζεις ξανά και ξανά.
Κάποια στιγμή θα φτάσει στο έσχατο όριό του.
Θα σωριαστεί κάτω
και μαζί του κι ΕΣΥ.
Καλά, πόσο ανόητος είσαι;
ΞΥΠΝΑ!
Άλλαξε τρόπο, συνήθειες, νοοτροπία
πριν να είναι αργά.
Το άλογο ήδη τρεκλίζει.
Δεν το νιώθεις;
-Φράτε Λεόνε, μου 'πε, εφτά πατωσιές έχει η γης, εφτά πατωσιές ο ουρανός και το Θεό δεν τον χωρούνε· μα η καρδιά του ανθρώπου τον χωράει· το νου σου λοιπόν, φράτε Λεόνε, μην πληγώσεις την καρδιά του ανθρώπου, γιατί μπορεί να πληγώσεις το Θεό.
(Νίκου Καζαντζάκη, «Ο φτωχούλης του Θεού»)
(Σωκράτης Μάλαμας)
Λατρεμένοι στίχοι, ταξιδιάρικη μουσική.
Αφιερωμένο σε μια Πριγκιπέσσα
που ποτέ δεν κάθισε στο Θρόνο της...
Άλλα θέλω κι άλλα κάνω, πώς να σου το πω
Έλεγα περνούν τα χρόνια, θα συμμορφωθώ
Μα είναι δώρο άδωρο ν' αλλάξεις χαρακτήρα
Τζάμπα κρατάς λογαριασμό, τζάμπα σωστός με το στανιό
Έξω φυσάει αέρας κι όμως μέσα μου
Μέσα σ' αυτό το σπίτι, πριγκηπέσσα μου
Το φως σου και το φως χορεύουν γύρω μας
Απίστευτος ο κόσμος κι ο χαρακτήρας μας
Άλλα θέλω κι άλλα κάνω, κι έφτασα ως εδώ
Λάθη στραβά και πάθη μ' έβγαλαν σωστό
Ξημερώματα στο δρόμο ρίχνω πετονιά
Πιάνω τον εαυτό μου και χάνω το μυαλό μου
Έξω φυσάει αέρας κι όμως μέσα μου
Μέσα σ' αυτό το σπίτι, πριγκηπέσσα μου
Το φως σου και το φως χορεύουν γύρω μας
Απίστευτος ο κόσμος κι ο χαρακτήρας μας...
Το Ποτέ και το Πάντα
ήταν λέει δίδυμα αδέφια
που το καθένα από τα δυο
δολοφόνησε άγρια το άλλο.
Το Ποτέ και το Πάντα
ήταν λέει το Μηδέν και το Ένα
δύο διαφορετικές εκφάνσεις
του Απόλυτου.
Το Ποτέ και το Πάντα
ήταν λέει το Άσπρο και το Μαύρο.
Κάποιος κοίταξε το Άσπρο και τυφλώθηκε από το πολύ φως
κάποιος ζούσε στο Μαύρο και τυφλώθηκε από την έλλειψη φωτός.
Το Ποτέ και το Πάντα
ήταν λέει δυο βάραθρα
στις άκρες των οποίων βρίσκονται άβυσσοι
κι ανάμεσά τους σου μένει να χτίσεις τη ζωή σου.
Μια φορά κι έναν καιρό,
από έναν τόπο μαγεμένο, από ένα σπήλαιο ιερό,
περνούσαν ταξιδιώτες, περνούσαν προσκυνητές.
Παρατήρησαν, λοιπόν, σε κάποιο σημείο ενός βράχου
μια υπέροχη δημιουργία της φύσης
ένα δάσος από λαμπυρίζοντες κρυστάλλους
με ένα υπέροχο κίτρινο χρώμα.
Μαγεμένοι από την ομορφιά
δε δίστασαν να βάλουν στις τσέπες τους
από μερικούς κρύσταλλους ο καθένας.
Έναν-έναν, λοιπόν, πήραν όλους τους κρύσταλλους
κι άφησαν το βράχο τελείως γυμνό.
Μα σαν έφτασαν σπίτι τους,
διαπίστωσαν με λύπη και τρόμο
ότι οι κρύσταλλοι είχαν πάψει να λαμπυρίζουν
κι είχαν μάλιστα γίνει σκόνη,
απλή, ξερή, πεζή σκόνη στις τσέπες τους.
~~
Ωραίο παραμυθάκι ε;
Κι όμως, η βάση της ιστορίας είναι πέρα για πέρα αληθινή.
Ανεβαίνοντας το μονοπάτι της Νέας Καμένης
προς τον κρατήρα του ηφαιστείου της Σαντορίνης
η ξεναγός μας έδειξε το σημείο
που βρίσκονταν οι κρύσταλλοι
πριν οι τουρίστες τους τσεπώσουν.
Μακριά από τις σταθερές κι ιδανικές συνθήκες
θερμοκρασίας και υγρασίας
το πέτρωμα είχε χάσει τις ιδιότητες
καθώς και τη σκληρότητά του.
Τα συμπεράσματα αφήνονται στον αναγνώστη...
«Όταν πεθάνω, δε θέλω αυτές οι ζωγραφιές να σβήσουν.
Θέλω να γίνουν αμπαζούρ, να φωτίζουν τα όνειρα των στερημένων»
(Νίκος Καββαδίας, αναφερόμενος στα τατουάζ του)
"Το νερό δεν αντιστέκεται. Το νερό ρέει. Όταν βυθίζεις το χέρι σου μέσα του, το μόνο που νιώθεις είν' ένα χάδι. Το νερό δεν είναι στέρεος τοίχος και δεν σε σταματάει. Όμως πηγαίνεις όπου θέλει να πάει και τίποτα στο τέλος δεν μπορεί να του αντισταθεί. Το νερό είναι υπομονετικό. Το νερό που στάζει μπορεί να σκάψει ένα βράχο. Να το θυμάσει αυτό. Να θυμάσαι πως είσαι σε μεγάλο ποσοστό φτιαγμένος από νερό. Αν δεν μπορείς να υπερνικήσεις ένα εμπόδιο, παράκαμψέ το. Κάνε αυτό που κάνει το νερό..."
(Από την "Πηνελοπιάδα" της Μάργκαρετ Άτγουντ)
Τη νύχτα αυτή
η ψυχή μου εξερράγη,
Ηφαίστειο που λύγισε
από την πίεση της υποχθόνιας φωτιάς.
Κι αυτά που διαβάζετε τώρα
η καυτή λάβα τα 'γραψε...
Κατηγορείτε τους ποιητές ότι κλείνονται στον γυάλινο πύργο τους αντί να βγουν ν' αγωνιστούν στον πραγματικό κόσμο.
Ότι ασχολούνται με στίχους με λέξεις, με λόγια κι όχι με έργα.
Μα δεν είναι λόγια η Ποίηση
είναι φωτιά και σίδερο.
Άρματα βαριά είναι οι στίχοι
και ματωμένες επάλξεις οι στροφές.
Δάκρυα κι αίμα
πόνος και θάνατος
και υπεράνθρωπη προσπάθεια.
Κι οι Ποιητές πολεμιστές
ενάντια στο σκοτάδι.
Σε μια κόλαση Πολέμου
απώλειες είναι οι συνειδήσεις.
Με την Αγρύπνια στα μάτια
και τον πόνο στο κορμί.
Χρόνια τώρα στις θέσεις τους
υπερασπίζονται το Όνειρο.
Χύνουν μελάνι το αίμα τους
κι οπλίζουν την πένα τους.
Γεμίζουν τα κανόνια
μόνο με Ψυχή
και σημαδεύουν το Φόβο...
Ό,τι εμείς οι άνθρωποι λέμε πόλεμο για την πίστη και την πατρίδα, τα κοράκια το λένε φαγοπότι· κι ό,τι εμείς λέμε ήρωα, τα κοράκια το λένε νόστιμο κρέας.
(Νίκου Καζαντζάκη, «Οι αδερφοφάδες»)
«Μάσκα δεν έχω να γυρνώ
στο καρναβάλι ετούτο...»
(Θανάσης Παπακωσταντίνου, «Στις χαραυγές ξεχνιέμαι»)
Μάσκα δεν έχω να φορώ
κι ούτε ποτέ είχα.
Πάντα κυκλοφορούσα
με το πρόσωπο γυμνό
εκτεθειμένο.
Μές στα μάτια μου πάντα είχα
τα αισθήματά μου προφανή
τις σκέψεις μου ολοκάθαρες.
Μα για κάποιο λόγο
οι άνθρωποι τρόμαζαν
όταν τους κοίταζα στα μάτια.
Γιατί στα δικά τους μάτια
δεν είχαν παρά μόνο σκοτάδι
και καταχωνιασμένες σκέψεις
στα βάθη της ακάθαρτης ψυχής τους.
Κι έτσι κι εγώ έπαψα
να κοιτώ στα μάτια τους ανθρώπους.
Μ' από τότε κάποιο θολό σύννεφο
σκίασε και τα δικά μου μάτια.
Κι αναρωτιέμαι τώρα
καθώς οι άνθρωποι
πια δεν φοβούνται τα μάτια μου
μήπως απόκτησα κι εγώ
τη δική μου μάσκα...
Πολλές φορές, αναμνήσεις από τον παιδική ηλικία ξαναζωντανεύουν.
Έτσι, πριν από μερικούς μήνες μου ήρθε στο μυαλό η παρακάτω ανάμνηση, την οποία ξαναθυμήθηκα πρόσφατα με την ευκαιρία των εκλογών:
Κάποτε, πριν πολλά χρόνια, πρόσεξα στο φροντιστήριο ξένων γλωσσών που πήγαινα, ότι ένας συμμαθητής μου φορούσε ένα διαφημιστικό ρολόι κάποιου κόμματος.
Το ρολόι είχε το χρώμα του κόμματος και στην πλάκα αντί για δείκτές και αριθμούς, είχε το έμβλημα του κόμματος σε ένα φόντο που αναβόσβηνε.
Μπορεί και να ήταν περίοδος εκλογών, δε θυμάμαι. Πρέπει να ήμουν αρκετά μικρούλης. Ίσως να ήταν το '85.
Μου έκανε κάποια εντύπωση τότε, - γι' αυτό άλλωστε και το θυμάμαι.
Ξανασκεπτόμενος, και έχοντας τα ενήλικά μου μάτια, αισθάνομαι ότι ήταν κάτι πολύ άσχημο.
Εγώ ποτέ δε θα έκανα -νομίζω- το χέρι του παιδιού μου διαφήμιση των πολιτικών μου πεποιθήσεων.
Γενικότερα, αυτές τις προεκλογικές ώρες, η λογική χάνεται, μπαίνει σε δεύτερη μοίρα. Το προεκλογικό κλίμα επισκιάζει τα πάντα. Αφίσες, συγκεντρώσεις παντού. Και να μη βλέπεις τηλεόραση, και να μην συμμετέχεις καθόλου. Παρ' όλα αυτά, το νιώθεις. Είναι παντού.
Μια φιέστα χωρίς νόημα.
Πόση ενέργεια, πόσα από τα χρήματά μας
σπαταλιούνται σ' όλα αυτά;
Διαβάζοντας την elgalla σε κάποια ανάρτηση σχετικά με το Υλικό Ονείρων, αναρωτήθηκα από τι να φτιάχνονται τα δικά μου όνειρα.
Κι ύστερα προσπάθησα να θυμηθώ πρόσφατα όνειρά μου.
Και συνειδητοποίησα ότι έχω πολύ καιρό να δω όνειρα
στον ύπνο μου.
Ίσως φταίει ότι παραμεγάλωσα (;) πια
και τα όνειρά μου από υποσυνείδητα γίναν συνειδητά
γι' αυτό όλα τα όνειρά μου πια
τα βλέπω με τα μάτια ανοιχτά.
Κάθε μέρα πλάι μου,
γύρω μου
και παλεύω για να Τα πιάσω...
Σε κάποια ανάρτησή της, η αγαπητή iliaxtida αναφέρεται στο άλλο μας μισό.
Έχω αναρωτηθεί κι εγώ πολλές φορές -αναζητώντας το- αν υπάρχει τέτοιο.
Σκεπτόμενοι ορθολογικά θα πούμε ότι ανάμεσα στο ανθρώπινη πλημμύρα που κυκλοφορεί γύρω μας, σίγουρα θα υπάρχουν άνθρωποι με τους οποίους μπορούμε να ταιριάξουμε.
Το ζήτημα είναι να έρθει κανείς σε επαφή με αυτούς και εφαρμόζοντας τα κριτήρια του νου και της καρδιάς του να επιλέξει τη στιγμή που θεωρεί σωστή, εκείνον που θεωρεί πιο κατάλληλο.
Τόσο απλό; Ίσως.
Η θητεία μου στα μηδέν και τα ένα με δίδαξε να βλέπω τα πράγματα όσο πιο απλά μπορώ, αλλά και ταυτόχρονα, όσο διεξοδικά χρειάζεται.
Κι αν για χρόνια το αποτέλεσμα είναι μηδέν;
Τότε, μπορεί απλά να αυξήσει κανείς τις πιθανότητές του, συναναστρεφόμενος περισσότερους ανθρώπους.
Το να οργανώνει κανείς δραστηριότητες, να γνωρίζει νέους ανθρώπους, να κάνει νέους φίλους, να ανακαλύπτει καινούρια πράγματα για τον εαυτό του, να περνάει καλά, να ΖΕΙ, εκτός από αυτόσκοπός, σίγουρα βοηθάει και σ' αυτό τον τομέα.
Όταν έχεις με το μέρος σου τις πιθανότητες, αρκεί να είσαι χαλαρός και να περιμένεις να ενεργήσουν...
"...πέτρα πικρή, δοκιμασμένη, αγέρωχη
ζήτησες πρωτομάρτυρα τον Ήλιο..."
(Οδυσσέας Ελύτης, «Ωδή στη Σαντορίνη»)
"...μεγάλωσαν τα σταυροθόλια της ψυχής
κι αγκάλιασαν το μάταιο..."
(Γιώτα Διέννη, «Θήρα»)
+
Δίδαξέ με
τον αιώνιο αγώνα.
Δίδαξέ με
πάνω στα ερείπια
να χτίζω την καινούρια Ζωή.
Δίδαξέ με
να βρίσκω δύναμη
να τρέφομαι απ' τη Φωτιά
την ίδια που απειλεί να με καταποντίσει.
Δίδαξέ με
πάνω στο ασταθές
στο κούφιο υπόστρωμα της Μοίρας
να χτίζω τα κάστρα μου από άμμο κι Ελπίδα
γιατί αυτά είναι τα μόνα υλικά ονείρων που διαθέτω.
Σε οπτασίες ανείπωτης ομορφιάς, Ωδές στο Άπειρο
να μεταμορφώνω, σε αέρινα παλάτια
τα ταπεινά μου υλικά,
διδάξέ με.
Να ζωγραφίζω την ομορφιά της Ζωής
με τα χρώματα του Θανάτου,
διδαξέ με.
Να μη σταματώ όσο ζω,
δίδαξέ με.
+
(Για 'κείνους που πάλεψαν με τις φωτιές.
Για 'κείνους που κάηκαν.
Για 'κείνους που ακόμα ελπίζουν.
Τούτο το καλοκαίρι,
το επίσης "πικρό", επίσης "δοκιμασμένο")
Ανάλωσα χθες βράδυ τρεις περίπου ώρες από τη ζωή μου για την παρακολούθηση της τηλεοπτικής πολιτικής αντιπαράθεσης (αντιπαθώ, γενικά, τους ξένους όρους όπως "debate") εν όψει των εκλογών.
Οι εκπρόσωποι των κομμάτων συμφώνησαν σ' αυτό τον τρόπο της τηλεοπτικής εμφάνισης. Διάλογος δεν υπήρξε, μονόλογοι στη σειρά ήταν στην ουσία. Οι αρχηγοί των δυο μεγάλων κομμάτων αρνήθηκαν και την τηλεοπτική μονομαχία των δυο τους. Κατ' εμέ, αφ' ενός επειδή φοβούνται, αφ' ετέρου επειδή απλά δεν έχουν τίποτα καινούριο/διαφορετικό/ουσιαστικό να πουν.
Πολιτική στη χώρα μας είναι λοιπόν, να μη συμμορφώνεσαι με τους όρους της αντιπαράθεσης για την οποία συμφώνησες. Να υπερβαίνεις το χρόνο. Να διακόπτεις. Να σε ρωτάνε και να ΜΗΝ απαντάς, μιλώντας περί ανέμων και υδάτων. (Σύμφωνοι, ο χρόνος είναι λίγος, αλλά εδώ σας θέλω: κάντε το επιγραμματικά, αν μπορείτε). Να κατηγορείς, να προτείνεις "πρέπει -πολύ γενικά- να γίνει αυτό και αυτό" χωρίς να λες όμως αν και πότε και σε ποιο βαθμό μπορούν να γίνουν και τελικά τι θα κάνεις ΕΣΥ. Γενικά να είσαι στον κόσμο σου σκεπτόμενος νοερά "Εγώ λαέ σε κοροιδεύω, σου πουλάω αέρα κοπανιστό κι αυτή τη στιγμή στον διαφημίζω. Και θα πουλήσουμε καλά κι αυτή την τετραετία...".
Αυτοί οι άνθρωποι είναι οι αντιπρόσωποί μας στο κοινοβούλιο στη "δημοκρατία" μας; Σ' αυτόυς εναποθέτουμε τις ελπίδες μας για ένα καλύτερο μέλλον; Λυπάμαι πολύ. Λυπάμαι πάρα πολύ. Τα θερμά μου συλληπητήρια σε όλους τους Έλληνες.
Καλούμαι, λοιπόν, σε εννιά ημέρες από τώρα να διαλέξω εκείνον που θα κάνει το λιγότερο κακό... Είναι ένα δύσκολο πρόβλημα. Απαιτεί ψυχραιμία, ενημέρωση, κρίση, σκέψη, διορατικότητα. Ίσως αυτό που δεν κάνει η πλειοψηφία των Ελλήνων. Θα προσπαθήσω να μην είμαι αυτή τη φορά μέσα σ' αυτούς. Ελπίζω το ίδιο για όσο περισσότερους ψηφοφόρους γίνεται...
-Χριστέ μου, φώναξε δυνατά, γιατί ήθελε να φτάσει η φωνή του στον ουρανό, Χριστέ μου, ως πότε ο αρχηγός των ανθρώπων θα 'ναι ο Αντίχριστος; Ως πότε ο άνθρωπος θα κοιτάζει τον άνθρωπο και δε θα του 'χει εμπιστοσύνη; Κιντυνεύουν οι τίμιοι στη γης, πόσοι είναι; λίγοι - γιατί δεν τους λυπάσαι; Γιατί τους δίνεις μονάχα την αγάπη, την αρετή, την ταπεινοσύνη, και δεν τους δίνεις και τη δύναμη; Αυτούς πρέπει ν' αρματώσεις, αυτούς κι όχι τους άλλους. Λύκοι είναι οι άλλοι, έχουν δόντια, νύχια, δύναμη· μα τα πρόβατα; Αυτά ν' αρματώσεις, Χριστέ μου, να μην τα φαν οι λύκοι. Κι αν είναι να κατεβείς ξανά στη γης, μην κατεβείς πια σαν αρνί, κατέβα σαν αγαθό λιοντάρι...
(Νίκου Καζαντζάκη, «Οι αδερφοφάδες»)
Σαν ήμουνα μικρός
και ταξιδεύαμε με το αυτοκίνητο
μου άρεσε να καρφώνω το βλέμμα
στο πλαινό παράθυρο.
Να κοιτάω τα άλλα αυτοκίνητα
τους οδηγούς, τους επιβάτες
-Αλήθεια, έχετε προσέξει ότι
όταν κοιτάς κάποιον, συνήθως
γυρνάει κι εκείνος και σε κοιτάει; -
Το δρόμο να τρέχει προς την αντίθετη κατεύθυνση
τις άσπρες λωρίδες της διαγράμμισης.
Το τοπίο στο βάθος με τα δέντρα
τα βουνά, τους γκρεμούς
τη θάλασσα.
Κι έτσι κοιτώντας
μεγάλωσα κι εγώ
κοντά τριάντα πια
και τώρα πια δεν μπορώ να κοιτάω το παράθυρο
γιατί οδηγώ ο ίδιος...
Από μικρός είχα μια ιδιαίτερη σχέση με τα μολύβια.
Έγραφα πάντα με μολύβι.
Απόφευγα, όσο μπορούσα, το μελάνι.
Δε μου άρεσε, ήταν πάντα τόσο κρύο,
τόσο απρόσωπο.
Περίβλημα από ξύλο
καρδιά από άνθρακα.
Ζωή μέσα σε ζωή.
Το περίβλημα ήταν κάποτε δέντρο.
Η καρδιά ήταν κι αυτή δέντρα ή ζώα.
Απ' έξω το κλασικό μαύρο
και να γράφει "Φάμπερ".
Τα παλιά ξύλινα μολύβια
είχαν τελείως άλλη αίσθηση.
Η μύτη μετά το ξύσιμο
με το σκληρό της τόνο.
Αργότερα ημερεύει
στρογγυλεύει
συμφιλιώνεται με το χαρτί.
Τα μολύβια μου
μου αρέσει να τα ξύνω μέχρι τέλος.
Μέχρι να γίνουν τόσα δα.
Να παίρνω όσα περισσότερα μπορώ
όπως κι απ' τη ζωή.
Τα ξύσματα τα δίναμε στα κορίτσια
κι αυτές τα έκαναν φουστίτσες
για τις παιδικές ζωγραφιές τους.
Η μυρωδιά, η μυρωδιά των ξυσμάτων
τόσο χαρακτηριστική των παιδικών χρόνων
ξυπνάει τις μνήμες.
Ακόμα και σήμερα
έχω πάντα ένα μολυβάκι στην τσέπη μου
παλιά καραβάνα, έμπιστο πολεμιστή
να σημειώνω τις σκέψεις.
Πέρασαν οι μέρες.
Και να 'μαι πάλι πίσω.
Ξεκούραστος και με τις μπαταρίες γεμάτες.
Ολότελα διαφορετικός, όπως πάντα μετά από κάθε ταξίδι.
Έχοντας γνωρίσει/ζήσει τοπία, ανθρώπους, εμπειρίες.
Ενώ εδώ πίσω, οι τραγικές εξελίξεις έτρεξαν.
Οι πυρκαγιές μας κατέκαψαν.
Η χώρα σε εθνικό πένθος.
Οι πολιτικάντηδες αναλώνονται σε υποσχέσεις και αλληλομομφές.
Οι πολίτες οικτρά απογοητευμένοι.
Βουνά δουλειάς με περιμένουν στο γραφείο.
Βουνά δουλειάς και στην προσωπική μου ζωή.
Μα δε φοβάμαι, δε φοβήθηκα ποτέ τη δουλειά.
Ας ανασκουμπωθώ σιγά-σιγά
για να ξαναρχίσω να αλλάζω
τον εαυτό μου και τον κόσμο.
Καλώς σας ξαναβρίσκω...
«Μακριά εκεί ο ορίζοντας παύει πια να ορίζει
και γίνεται ένα θαλασσα και ουρανός»
(Νίκος Παπάζογλου, «Σύνεργα»)
Μ' αυτό το μοτίβο θα σας αποχαιρετήσω για λίγες μέρες.
Ξεκούρασης, φυγής, γαλήνης, ψυχικής αναγέννησης.
Ραντεβού ξανά στις αρχές Σεπτεμβρίου, με μπόλικο Ήλιο στις αποσκευές...
Αν κοιτάξουμε ένα πίνακα
που ζωγραφίστηκε στην Αναγέννηση
θα δούμε στα μάτια των ανθρώπων
τις ίδιες ανησυχίες
τα ίδια συναισθήματα
που βλέπουμε και σήμερα.
Άνθρωποι που έζησαν πριν εκατοντάδες χρόνια
με τα ίδια προβλήματα
τους ίδιους φόβους
τις ίδιες μεταφυσικές ανησυχίες.
Να χαίρονται, να απογοητεύονται
να ερωτεύονται, να πονούν
να ζουν, να πεθαίνουν.
Μ' αρέσει να κοιτάω αυτά τα μάτια
Μ' αρέσει να κοιτάω απ' ευθείας την αιωνιότητα
και να την οικτίρω:
"Δεν είσαι παρά μια χίμαιρα.
Δεν πέρασαν αιώνες.
Οι άνθρωποι αυτοί είμαι Εγώ.
Ζουν μέσα μου, ζουν ακόμα."
-Είχα κι έκρυβα εδώ κοντά, σε μια σπηλιά, ένα λιάπη που τον κυνηγούσαν οι νιζάμηδες. Το παιδί μου δεν είχε να φάει, αυτός είχε· το παιδί μου δεν είχε να σκεπαστεί, αυτός είχε. Μπήκε σπίτι μου ένας μουλιαζίμης με τους νιζάμηδές του. «Θα σκοτώσω το μοναχογιό σου, μωρή Κουμπελίνα, αν δε μου παραδώσεις το λιάπη, μου κάνει. -Δεν τον παραδίνω, αποκρίθηκα, κάμε ό,τι θες· μα να ξέρεις, εγώ η γριά Κουμπελίνα σου το λέω, και να μου το θυμάσαι, ο πόνος της Κρήτης θα φάει την Τουρκιά, βάζω την κεφαλή μου. Βάζεις στοίχημα; Εγώ βάζω την κεφαλή μου!» Λύσσαξε ο σκύλος. Την ώρα εκείνη -Θεού κατάρα!- έμπαινε ο γιος μου στο σπίτι· τον άρπαξαν οι νιζάμηδες, τον κόλλησαν στον τοίχο. Σήκωσαν τα τουφέκια, με κοίταξε ο μουλιαζίμης. «Μην τον προδώσεις μάνα!, μου φώναξε ο γιος μου. -Δεν τον προδίνω και μη φοβάσαι παιδί μου, έχε γεια!» Τον σκότωσαν· έβαλαν φωτιά στο παντέρμο μου κι έφυγαν.
-Γιατί το 'καμες αυτό, κυρούλα; φώναξε ο Κοσμάς και σηκώθηκε απάνω, δεν τον χωρούσαν τα χαλάσματα ετούτα.
-Το 'καμα, αποκρίθηκε ήσυχα η γριά, γιατί κάτεχα πως πέρα, σ' ένα χωριό της Ρούμελης, είχε κι ο λιάπης αυτός μάνα· και κατέχω τι θα πει πόνος μάνας.
Το πρωί που σηκώθηκαν κι αποχαιρετούσαν, η γριά έσκυψε, ξεσφήνωσε από την αυλή μια πέτρα, γεμάτη κόκκινα πιτσιλίσματα, την έδωκε στον Κοσμά.
-Άλλο ρεγάλο δεν έχω να σου κάμω, είπε· να, πάρε αυτή την πέτρα, να θυμάσαι. Να θυμάσαι την Κρήτη.
Και δείχνοντας τις μαυροκόκκινες βούλες¨
-Τα αίματα του γιου μου...
(Νίκου Καζαντζάκη, «Ο καπετάν Μιχάλης»)
-Γεια σου.
Είμαστε Οι Φωνές...
Ήρθαμε να σε ανησυχήσουμε και πάλι.
Πες μας γιατί ψάχνεις την α-λήθεια*.
Δεν το ξέρεις ότι η α-λήθεια
είναι ένα πράγμα πολύ επικίνδυνο;
Η α-λήθεια μπορεί να σε σκοτώσει.
Η α-λήθεια είναι μια πόρτα
που πίσω της υπάρχει
φωτιά, άβυσσος
μυρωδιά σαπίλας
πνιγμένα ουρλιαχτά.
Η α-λήθεια είναι ένα κλειστό κουτί της Πανδώρας
που εσύ προσπαθείς να παραβιάσεις.
Δεν ξέρεις, δεν μπορείς να φανταστείς
τι θα βρεις εκεί μέσα.
Πες μας,
γιατί θέλεις να προσθέσεις και τη δική σου ψυχή
στις ψυχές εκείνων που πέθαναν για την α-λήθεια;
* Αλήθεια άλφα στερητικό + λήθη.
Όταν θυμόμαστε την πραγματική κατάσταση,
το ποιοι είμαστε και ποιος είναι ο κόσμος που μας περιβάλλει.
Όλα αυτά, δηλαδή που έχουν φροντίσει να ξεχάσουμε...
Αυτή τη φορά, κατ' εξαίρεση, ας ασχοληθούμε με τα μηδέν και τα ένα και τη στάση μου απέναντί τους, όπως και το αντίστροφο.
Ξανά για το θέμα της δουλειάς.
Ας μονολογήσω για άλλη μια φορά γεγονότα.
(Με ηδονίζει, τελικά, αυτός ο τρόπος γραφής... :-ρ)
Τρία χρόνια πέρασαν κιόλας από τους Ολυμπιακούς της Αθήνας.
Τους Ολυμπιακούς που δεν είδα, δεν έζησα, δεν πήρα καν μυρωδιά.
Δεν το επέλεξα αυτό, μου επεβλήθη.
Υπηρετούσα τη θητεία μου στην (κατά τα άλλα :-ρ) όμορφη Ξάνθη.
Λίγες μέρες άδειας στα τέλη Ιουλίου, απλά δεν ήταν αρκετές.
Και ήρθε ο καιρός των αγώνων.
Και πέρασε ο καιρός των αγώνων.
Και σ' εμάς εκεί πάνω,
ανάμεσα στη στρατιωτική ρουτίνα, υπηρεσίες, αγγαρίες, εξόδους,
δεν έφτασε παρά μόνο ένας μακρινός απόηχος.
Λυπάμαι πολύ,
είπα τότε -εκ των υστέρων, όταν κατάλαβα τι έχασα-
και το ξαναλέω τώρα.
Λυπάμαι πολύ που δεν ήμουν εδώ.
Που έχασα το Μεγάλο Πανηγύρι.
Τους νόμους να εφαρμόζονται στην Ελλάδα (έστω και ελέω αστυνόμευσης).
Το Ωραίο, το Μεγάλο και τ' Αληθινό (κι ας πουλάει καλά για τους Χορηγούς).
Την πολιτισμική πανσπερμία που κατέκλυσε την Αθήνα.
Το κλίμα των ημερών.
Εν ολίγοις, αυτό που ύστερα από 108 χρόνια επέστρεψε για λίγο
κάτι που, πολύ πιθανό να μην ξανασυμβεί όσο ζεί η γενιά μας.
Μια που δεν έχω λοιπόν τίποτα να θυμηθώ
ξεκινάω αυτή τη στιγμή ένα παιχνίδι
για να προκαλέσω τις δικές σας αναμνήσεις.
Γράψτε ό,τι νομίζετε ότι είναι άξιο λόγου για την περίοδο των Ολυμπιακών
και παραδώστε τη σκυτάλη παραπέρα.
Τίτλος: "Αθήνα 2004, τρία χρόνια μετά: Οι αναμνήσεις"
Ο αφέτης μόλις πυροβόλησε.
Οι θεατές αγωνιούν στο κατάμεστο στάδιο.
Το αγώνισμα ξεκινάει με τους αθλητές charoulita, ντροπαλό, nam3l3ss, severin, nakupenda
Με αφορμή κάποια ανάρτηση της elgalla
Κάπου εκεί μέσα, βαθιά
βρίσκεται το Συρτάρι του Κάποτε.
Κλειδωμένο.
Αραχνιασμένο.
Ξεχασμένο.
Έχει μέσα ό,τι θέλησες
να λησμονήσεις
να απωθήσεις
να σβήσεις.
Μα πότε-πότε
το συρτάρι ξεκλειδώνει
κι ανοίγει τρίζοντας.
Ώσπου η αποφορά από την αποσύνθεση
σε αναγκάσει να το κλείσεις...
Πού βρίσκονται λοιπόν τόσοι κόσμοι σιγής και γαλήνης που πλένε και χαμογελούν στα μάτια Σου τα μεγάλα; Σκύβω απάνω των και κοιτάζω. Οι σκέψεις Σου σαν ήμερα κρίνα γέρνουν και συλλογούνται στις ατάραχτες λίμνες των ματιών Σου. Παράξενοι ουρανοί χωρίς βροντές και νέφαλα μόνο γεμάτοι φως και αρμονία - γεμάτοι Θεό - καθρεφτίζονται και κρυφομιλούν στα νερά των ματιών Σου.
(Νίκου Καζαντζάκη, «Όφις και κρίνο»)
Κάποια νύχτα επέστρεφα κουρασμένος σπίτι.
Ποδηλατούσα στον ανήφορο και ήμουν στεναχωρημένος
γιατί πίστευα ότι κάποια πράγματα στη ζωή μου
δεν ήταν όπως θα έπρεπε να είναι.
Ώσπου ξαφνικά, "κάτι" έγινε.
Οι Νεράιδες της Νύχτας με λυπήθηκαν.
Με πλησίασαν, αόρατες,
κι άρχισαν να μου ψιθυρίζουν στ' αυτί.
«Θα σου πούμε τώρα Τα Πιο Μεγάλα Μυστικά:
Σου δόθηκε το Δώρο της Ζωής
κι εσύ τι κάνεις;
Μην είσαι αχάριστος.
Το άνοιξες; Το ξετύλιξες;
Άρχισες να το χρησιμοποιείς;
Βάλε τους στόχους σου.
Χάραξε την πορεία σου
Ακολούθα τη.
Το πιο σημαντικό στη πορεία αυτή
είναι να μπορείς να συνεχίζεις
αψηφώντας προβλήματα κι εμπόδια.
Άλλαξε τον εαυτό σου
κι έπειτα τον κόσμο.
Μπορείς. Ναι, μπορείς. (ΑΛΗΘΕΙΑ, ΜΠΟΡΕΙΣ!!!)
Να εκπέμπεις γενναιόδωρα το δικό σου Φως
κι ας χάνεται στο Άπειρο.
Μήπως και τ' αστέρια, το ίδιο δεν κάνουν;
Κι όμως, κάποια μάτια θα το δουν αυτό το Φως...
Μάθε τους Ανθρώπους.
Κοίταξε βαθιά μέσα στα Μάτια τους
μέχρι την Καρδιά τους
κρατήστε μαζί απ' το χέρι ό,τι πιο Αληθινό.
Περπάτα με γυμνά πόδια στο Χώμα.
Νιώσε τις προαιώνιες δονήσεις.
Πάρε δύναμη από τη Γη και τον Ουρανό.
Λάτρεψε κάθε τι το Ζωντανό.
Τραγούδα τη Ζωή.»
Αυτά μου είπαν οι Νεράιδες της Νύχτας στο αυτι
κι εκείνη τη νύχτα δεν κοιμήθηκα.
Έκλαιγα.
«...κι ήρθ' ένας Αύγουστος ζεστός που ξαναγύρισα
χωρίς τα νιάτα μου που ξόδεψα στα μακρινά λιμάνια
κανείς δε με περίμενε
κι όσους βαθιά αγάπησα
για πάντα είχανε φύγει...»
(Μάνθος Αρμπελιάς, «Αμέρικα»)
Εχω ήδη πάρει σύνεργα τα Μάτια και την Καρδιά μου
κι έχω φύγει για τα Μεγάλα Ταξίδια
και ταξιδεύω θαλασσοδέρνοντας την ψυχή μου.
Θα 'ρθει κάποτε μια μέρα που θα γυρίσω
χωρίς να με περιμένει κανείς.
Θα πατήσω τα πόδια μου στο Χώμα που με γέννησε
και δε θα το αναγνωρίζω πια.
Οι δρόμοι δε θα 'ναι οι ίδιοι
οι διαβάτες θα είναι πρόσωπα άγνωστα
που, θαρρείς, μιλούν κάποια άλλη γλώσσα.
Σπίτια, μαγαζιά, λεωφόροι σε άλλες θέσεις.
Μα το πιο τρομαχτικό
θα είναι κοιτάζοντας ψηλά
όταν ο ίδιος ο Ήλιος
θα φαίνεται διαφορετικός.
Μα θα 'ναι όλα αυτά μόνο μια ψευδαίσθηση.
Γιατί τίποτα δε θα 'χει αλλάξει.
Μόνο μέσα μου θα έχει γκρεμιστεί
και ξαναχτιστεί ο κόσμος...
Κυριακή βράδυ.
Από εκείνα τα ήρεμα βράδια Κυριακής.
Μια παράξενη ησυχία πλανάται.
Από το παράθυρο ακούγονται
οι ήχοι της γειτονιάς,
εκείνοι που δεν προσέχεις τις καθημερινές.
Ο αέρας θροίζει τα φύλλα των δέντρων
και φέρνει στα χείλη μου στίχους του Μάλαμα:
"...έξω φυσάει αγέρας κι όμως μέσα μου..."
Το σώμα είναι χορτασμένο ξεκούραση από το Σαββατοκύριακο.
Θα φάω κάτι ελαφρύ και θα πέσω νωρίς.
Θα διαβάσω καμιά ώρα στο κρεβάτι
και ξέρω ότι δε θα με πάρει ο ύπνος από την κούραση
όπως μου συμβαίνει μεσοβδόμαδα.
Κι από αύριο πάλι το εξαντλητικό ωράριο του γραφείου.
Δεν αισθάνομαι όμως κάποιο κόμπο στο λαιμό γι' αυτό.
Θαρρώ πως επιτέλους έχω συμφιλιωθεί με τα Κυριακάτικα βράδια...
20 Ιουλίου 1982, ανήμερα του Προφήτη Ηλία. Είμαι τεσσάρων χρονών.
Τι νομίζετε ότι είναι ένα μουσικό οργανο;
Ένα άψυχο αντικείμενο, φτιαγμένο από ξύλο ή μέταλλο;
Λάθος.
Είναι ένα άκρως μαγικό πράγμα φτιαγμένο από υλικό ονείρων.
Είναι συμπυκνωμένη ουσία, από αυτή που έχουμε μέσα μας.
Είναι ένα καταπληκτικό εργαλείο που χρησιμοποιεί ο καλλιτέχνης για να μετατρέψει τα συναισθήματά του σε ήχους.
Είναι προέκταση της ψυχής, δονείται συντονιζόμενο πάνω της και δακρύζει νότες.
Οι φίλοι μου, που με γνωρίζουν καλά έχουν διαπιστώσει κάτι περίεργο: Όποτε μιλάνε για ξένοι μουσική, εγώ τους ακούω σαν χαζός, μην καταλαβαίνοντας τίποτα.
Ποτέ δεν άκουγα ξένη μουσική, είναι αλήθεια. Μεγάλωσα με έντεχνο και λαικό ελληνικό τραγούδι, τη μουσική που άκουγαν οι γονείς μου. Μεγαλώνοντας, "άνοιξα" φυσικά τα ακούσματά μου, πάντα όμως στα πλαίσια του ελληνικού ρεπερτορίου.
Είναι και η εμμονή που έχω στο στίχο, σε συνδυασμό με τον έρωτά μου για τη γλώσσα μας. Πολύ δύσκολα θα "μιλήσει" μέσα μου ο ξένος στίχος. Γι' αυτό και τα ξενόγλωσσα μουσικά μου ακούσματα είναι ελάχιστα.
Με προβλημάτιζε και με προβληματίζει αυτό το γεγονός. Είναι σα να κρατώ μέσα μου ένα ζευγάρι παρωπίδες, ένα φίλτρο που αφήνει να περάσουν μόνο συγκεκριμένα ερεθίσματα, αγνοώντας το υπόλοιπο κομμάτι του κόσμου.
Άκουγα και ακούω τους ίδιους σταθμούς εδώ και χρόνια (κυρίως Μελωδία και Δεύτερο προγραμμα), οι οποίοι προφανώς ανα αναμασούν το ίδιο και το ίδιο ρεπερτόριο.
Δεν είναι σα να έχεις στον κήπο σου μόνο ένα είδος λουλουδιού; Πόσο πιο όμορφος δε θα ήταν γεμάτος χρώματα και διαφορετικές μυρωδιές;
Φυσικά, στο χέρι μου είναι να τα αλλάξω όλα αυτά σιγά-σιγά. Οι πόρτες είναι πάντα εκεί, κλειστές, και περιμένουν το χέρι μου να τις ανοίξει και να ανακαλύψει έναν ολόκληρο κόσμο πίσω τους.
Ένας ξάδερφός μου κάποτε, την ώρα που τάιζε το τρίχρονο κοριτσάκι του, είπε κάτι πολύ σοφό.
Είπε: "Από τη στιγμή που κάνεις ένα παιδί, δεν είσαι πια ο πρωταγωνιστής της ζωής σου, είναι εκείνο."
Πριν λίγο καιρό, μέσω των "σύντεκνων" αγαπημένων bookcrossers στα Χανιά έπεσα πάνω σ΄ αυτό το ιστολόγιο.
Οι συγγραφείς είναι μια ομάδα που ονομάζει τον εαυτό της ποδηλάτρες και οργανώνουν διάφορες δραστηριότητες και κινητοποιήσεις σχετικές τα ποδήλατα στα Χανιά και γενικότερα στην Κρήτη.
Καθώς γνωρίζω (και γνωρίζετε κι εσείς) τη νοοτροπία του κόσμου και των οδηγών στην Ελλάδα και ειδικότερα στην Κρήτη, που ευτυχώς ή δυστυχώς είναι και τόπος καταγωγής μου, οι ποδηλάτρες έχουν μακρύ και δύσκολο δρόμο μπροστά τους. Αυτό φαίνεται εξ' άλλου και από τις δυσκολίες που καταγράφουν στο ιστολόγιό τους.
Τους εύχομαι από εδώ που βρίσκομαι τα καλύτερα και στέλνω τους αγωνιστικούς χαιρετισμούς μου (ή μάλλον τα αγωνιστικά κουδουνίσματά μου (-:).
Μέρα
Θα έχετε, φαντάζομαι, ακούσει για το τρίτο μάτι που λένε που μπορούν και ενεργοποιούν κάποιοι Βουδιστές μοναχοί.
Λένε ότι όποιος το ανοίξει, καταφέρνει να δει τους ανθρώπους όπως είναι στην πραγματικότητα και όχι όπως φαίνονται.
Κι εγώ σκέφτομαι: Για ποιο λόγο να θέλει κανένας να το κάνει κάτι τέτοιο;
Θα πρέπει να είναι δυσβάσταχτο φορτίο να μπορείς να βλέπεις έτσι μές στην ψυχή των ανθρώπων. Πόση ασχήμια, πόσον εγωισμό, πόσες κακές σκέψεις θα μπορεί να βλέπει ο "τυχερός" υποψήφιος...
(Αφιερωμένο στον κ. Π.Μ., προϊστάμενό μου στο γραφείο)
Αν πιστεύετε πως δεν είναι Τέχνη:
Καλοκαίρι, για μένα, θα πει πρώτα απ' όλα ΦΩΣ.
Οι πρώτες πρωινές ακτίνες που τρυπώνουν από τα σκούρα του παραθύρου, εισβολείς που σε ξεσηκώνουν:
"Τιι; Μα ακόμα εδώ είσαι; Έξω ξημέρωσε ήδη άλλη μια καλοκαιρινή ημέρα. Τσακίσου και βγες να τη χαρείς."
Ανταύγειες.
Λάμψεις
Φωτοσκιάσεις
Τα πάντα λουσμένα στο καλοκαιρινό φως.
Ο ουρανός, ένα συνεχές διάφανο γαλάζιο πανί.
Φως ίσον θερμότητα.
Νιώθεις πάνω σου τη ζωογόνο εξίσωση.
Μέσα στη λαύρα και την ησυχία του μεσημεριού στην εξοχή,
θαρρείς πως μπορείς ν' ακούσεις τις ακτίνες του ήλιου να κατεβαίνουν.
Το απόγευμα, βράδυ, καθώς ο ήλιος γέρνει αποκαμωμένος πια, η φύση τον χαιρετάει νιώθοντας ακόμα τα σημάδια του πάνω της.
Το ηλιοβασίλεμα δεν είναι παρά μια όμορφη, μια πανέμορφη υπόσχεση:
"Φεύγω τώρα, μα θα ξανάρθω. Ραντεβού αύριο, πάλι στην Ανατολή".
-Ε κακομοίρη άνθρωπε, είπε δυνατά, μπορείς να μετακινήσεις βουνά, να κάμεις θάματα, κι εσύ βουλιάζεις στην κοπριά, στην τεμπελιά και στην απιστία! Θεό έχεις μέσα σου, Θεό κουβαλάς και δεν το ξέρεις· το μαθαίνεις μονάχα την ώρα που πεθαίνεις, με 'ναι πια πολύ αργά. Ας ανασκουμπωθούμε εμείς που το ξέρουμε, ας σύρουμε μια φωνή, μπορεί να μας ακούσουν!
(Νίκου Καζαντζάκη, «Ο καπετάν Μιχάλης»)
Τα πιο όμορφα πράσινα μάτια του κόσμου είναι αυτά που αντίκρυσα μαζί με το πρώτο φως της ημέρας.
Είναι τα μάτια της μάνας μου, που με κοιτούσαν, με κοιτούν και θα με κοιτούν μέσα από έναν ωκεανό μητρικής αγάπης.
Κανείς δεν είναι τέλειος φυσικά. Πολλές φορές, αγαπάω, σημαίνει παιδεύω, κουράζω με την αγάπη μου.
Είμαι σίγουρος όμως, ότι όσα της προσάπτω μερικές φορές, θα τα βρω στο ακέραιο από τα δικά μου παιδιά. Τι πιο φυσικό από το να είναι η νέα γενιά τελείως διαφορετική από την παλιά;
Όμορφά μου μάτια, που δε διαβάζετε ιστολόγια, ούτε καν έχετε ιδέα τι θα πει αυτός ο όρος, να ξέρετε ότι ένα μικρό δάκρυ στα δικά μου μάτια καθώς γράφω αυτές τις γραμμές είναι ένας ελάχιστος, συμβολικό φόρος τιμής απέναντί σας.
Κατοικία:
-Όσο υπάρχουν στον κόσμο λουλούδια και παιδιά και πουλιά, μη φοβάσαι, φράτε Λεόνε, μου 'πε μια φορά· όλα θα πάνε καλά.
(Νίκου Καζαντζάκη, «Ο φτωχούλης του Θεού»)
Ένα βράδυ πριν όχι και πολύ καιρό, είδα μια κατσαρίδα κάτω από το κρεβάτι μου. Πιθανόν να είχε μπει από το μπαλκόνι. Τι έκανα λοιπόν; Έκλεισα την πόρτα και το παράθυρο της κρεβατοκάμαρας και ψέκασα καλά κάτω από το κρεβάτι με κατσαριδοκτόνο. Φυσικά δεν κοιμήθηκα εκεί το βράδυ.
Το επόμενο πρωί, η κατσαρίδα βρισκόταν κάτω από το κρεβάτι με τα πόδια προς τα πάνω, ψόφια. Άνοιξα καλά τα παράθυρα και το ίδιο βράδυ κοιμήθηκα ήσυχος στο κρεβατάκι μου.
Μετά όμως, κάθησα και σκέφτηκα λίγο. Ω, ναι, το έχω αυτό το τρομερό ελλάτωμα, χρησιμοποιώ το μυαλό μου για να σκέφτομαι...
Όλοι γνωρίζουμε πόσο ανθεκτικά ζώα είναι οι κατσαρίδες. Έλλειψη νερού, τροφής, ούτε η ραδιενέργεια δεν τις πτοεί. Μπορούν να ζήσουν ακόμα και χωρίς κεφάλι για αρκετό καιρό.
Κι όμως, το κατσαριδοκτόνο τις σκοτώνει. Πόσο ισχυρά τοξικά χημικά να έχει, ώστε να καταφέρνει να τις κάνει να ψυχορραγούν;
Έχετε σκεφτεί ποτέ τη δράση του εντομοκτόνου στην τροφική αλυσίδα; Επεμβαίνει και αφαιρεί βάρβαρα έναν ολόκληρο κρίκο της. Έτσι απλά. Χωρίς δεύτερη κουβέντα και σκέψη.
Έχετε σκεφτεί ποτέ τι θα πει "οικοσύστημα"; Ένα σύνολο από ζώα και φυτά που εξαρτάται το ένα από το άλλο. ΑΝΤΙπαράδειγμα: η ανθρώπινη κατοικία. Το μόνο ζωντανό ον που επιτρέπεται εκεί είναι ο άνθρωπος. Έχουμε συνηθίσει να θέλουμε τις κατοικίες μας αποστειρωμένες.
Θα μου πείτε τι να κάνουμε; Να κάνουμε τα σπίτια μας ζούγκλες;
Όχι, αλλά μια παντόφλα αντί για εντομοκτόνο, μπορούμε να τη χρησιμοποιούμε... Αυτό κάνω κι εγώ από εκείνο το συμβάν και μετά. (-:
-Ποιος είμαι;
Από που έρχομαι;
Πού πάω;
Ποιο το νόημα;
-Είσαι μια πεταλούδα
από κείνες που ζουν μια μέρα
μονάχα.
Πέτα στον κάμπο
με τα πολύχρωμα λουλούδια
πριν τελειώσει η μέρα σου.
Επ' ευκαιρίας των 64 ποστ (στρογγυλός αριθμός), είπα να αναρτήσω το disclaimer μου...
Αφιερωμένο:
Σ' εκείνες τις νύχτες του Σαββάτου που τόσο γρήγορα περνούν...
Στις παρέες, στις κιθάρες, στα τσιγάρα και στα ποτά.
Στ' αστέρια που όσο τα κοιτάς στον ουρανό, τόσο περισσότερα βλέπεις.
Στα υγρά μάτια,
στις σκόρπιες νότες.
Στα πουλιά που κοροιδεύουν τα κλουβιά.
Στις σκέψεις που χωρίζουν,
στα φιλιά, στις ανάσες, στα χείλη, στις καρδιές.
Στον Τσάρλι των Poll που πρόωρα μας άφησε.
Και τέλος, φυσικά, στον Ήλιο μας,
που τραγουδάμε πιο όμορφα γι' Αυτόν, με την απουσία Του.
~~~
Ήλιε μου (Poll)
Φρέσκο το χώμα, βροχή έχει πέσει,
τα φύλλα ξερά.
Υγρά τα μάτια μου είναι,
νομίζω πως θέλω να κλάψω.
Με λίγες νότες τραγούδι έχω γράψει
να σου τραγουδώ.
Όταν θα βλέπεις πουλιά μακριά σου
να φεύγουν στον ήλιο.
Κοροιδεύουν τα κλουβιά.
Είναι καιρός που φέρνει τον έναν
στον άλλον κοντά.
Είναι καιρός που χωρίζουν οι σκέψεις
και μένουμε μόνοι.
Πόσο ανάγκη έχω τώρα
από ένα δικό σου φιλί.
Πόσο μου λείπει η ζεστή σου ανάσα
που χειλή θεριεύει.
Ζωντανεύει τη καρδιά.
Ήλιε μου, ήλιε μου...
Έλα ήλιε μου...
Ήλιε μου, ήλιε μου...
Έλα ήλιε μου...
Ο πατέρας ενός συναδέλφου από το γραφείο, καθώς οδηγούσε το αυτοκίνητό του ένα βράδυ, συγκρούστηκε με μια μηχανή. Κάνω απλή καταγραφή γεγονότων:
Η έλξη.
Απλά μια λέξη.
Που έχουμε διαλέξει.
Για να περιγράψει μια έξη.
Έρωτα αγόνου. [παθογόνου;]
βάσει Αντιστρόφου Τετραγώνου.
Θεμελιώδες το φυσικό μέγεθος του πόνου.
~~~
Η αμοιβαία έλξη.
Μια αμφίδρομη θέλξη.
Μια απλή, συμμετρική σχέση.
Έρωτα γόνιμου.
Επιλύσιμου κι επώνυμου.
Και με το Άπιαστο συνώνυμου.
Μην καταδέχεσαι να ρωτάς: «Θα νικήσουμε; Θα νικηθούμε;» Πολέμα!
(Νίκου Καζαντζάκη, «Ο βραχόκηπος»)
Περπατώντας κάποιο βράδυ στο πεζοδρόμιο μιας λεωφόρου πολύ κοντά στο σπίτι μου, πρόσεξα κάτι που δεν είχα παρατηρήσει εδώ και πάρα πολλά χρόνια: Ένα πανύψηλο, θεόρατο κυπαρίσι. Είναι πανέμορφο. Είναι πάντα εκεί, ήταν πάντα εκεί. Περνάω πολύ συχνά, ποτέ όμως δεν είχα σηκώσει το βλέμμα μου για να δω πόσο ψηλά φτάνει.
Αναρωτιέμαι μερικές φορές, πόσο τυφλοί είμαστε και δεν το ξέρουμε;
Πόσα πράγματα είναι μπροστά στα μάτια μας και δεν τα βλέπουμε;
Πόση ομορφιά παραβλέπουμε κοιτώντας χαμηλά;
Αυτό το ποστ είναι αφιερωμένο σε σένα.
Σε σένα, λουλουδάκι ανθισμένο.
Που άνθισες κι ομόρφυνες.
Και στο ολάνθιστο λιβάδι που βρίσκεσαι, ξεχωρίζεις καλά πια.
Ακούω ήδη τα ξένοιαστα ζουζούνια να στριφογυρίζουν γύρω σου
να ρουφήξουν τους χυμούς σου.
Μη φοβηθείς τον ήλιο, μη φοβηθείς τον άνεμο,
μη φοβηθείς να σκορπίσεις τη γύρη σου,
μη φοβηθείς, αφέσου.
Είμασταν εκεί. Ναι, είμασταν εκεί.
Και είδαμε. Και είδαμε τον κόσμο να συρρέει κατά χιλιάδες.
Τον αγανακτισμένο κόσμο.
Να φωνάζει αποδοκιμαστικά, να σφυρίζει, να διαμαρτύρεται.
Κοιτούσα το Άπειρο κι αναρωτιόμουν:
Μπορεί να αλλάξει μια τρίχα μόνο αυτού του κόσμου;
Μπορεί αυτή η "φωνή βοώντος" να είναι μια μικρή αρχή;
Είναι δυνατόν όλοι αυτοί οι άνθρωποι,
όταν θα πάνε σπίτια τους να μην ξεχάσουν
αυτό που έγινε απόψε στο κέντρο της Αθήνας;
Είναι δυνατό να το θυμούνται;
Να το θυμούνται και αύριο και κάθε αύριο;
Να έχουν ανοιχτά τα μάτια και την καρδιά τους;
Να πάψουν να ανέχονται;
Να έρθουν αντιμέτωποι με το Θηρίο.
Με τακτική κι επιμονή. Με αρετή και τόλμη.
Να του κόβουν σιγά-σιγά τα κεφάλια
μέχρι να το ρίξουν κάτω;
Είναι δυνατόν;
Πείτε μου.
Είναι δυνατόν;
-Παππού, είπε, πιάνοντας το χέρι του γέρου, έχω ακουστά, έζησες σαν το μεγάλο δρυ, έφαες μπόρες, πόνεσες, χάρηκες, πολέμησες, δούλεψες εκατό χρόνια. Πώς σου φάνηκες η ζωή, παππού, στα εκατό τούτα χρόνια;
-Σαν ένα ποτήρι κρύο νερό, παιδί μου, αποκρίθηκε ο γέρος.
-Και διψάς ακόμα παππού;
Σήκωσε αψηλά το μπράτσο του ο γέρος, έπεσε το φαρδύ μανίκι του πουκαμίσου και ξεσκέπασε, ως τον ώμο, το κοκαλιάρικο κουφαλιασμένο μπράτσο.
-Ανάθεμά τον, είπε, με βαριά φωνή σα να καταριόταν, ανάθεμά τον που ξεδίψασε!
(Νίκου Καζαντζάκη, «Ο καπετάν Μιχάλης»)
Αφιερωμένο εξαιρετικά στους σιωπηρούς επι ερειπίων αγωνιστές του πικρού τούτου κόσμου...
Σταύρος Ξαρχάκος - Νίκος Γκάτσος
Με την ασύλληπτη φωνή του -συγχωρεμένου- Τάκη Μπίνη:
Στης Σαλαμίνας τα νερά
καράβι ταξιδεύει
κι ένα κορίτσι στη στεριά
τη μάνα του γυρεύει.
Ρίχνει σταυρό στη θάλασσα
πετροβολάει το χώμα
δώδεκα χρόνια πέρασαν
και τη θυμάται ακόμα.
Μάνα που πάλευες μες στα λιμάνια
δίχως χαμόγελα και περηφάνεια
μάνα που λύγισες μες στα μουράγια
μάνα μου μάνα μου κυνηγημένη
από τη κούνια σου στη Μενεμένη.
Στης Σαλαμίνας τα νερά
κοιμάται το φεγγάρι
κι ένα κορίτσι στη στεριά
για τ' όνειρο σαλπάρει.
Βλέπει της Σμύρνης τη φωτιά
του Κορδελιού τη στάχτη
κι ένα λουλούδι που άνθιζε
στου κήπου τους τον φράχτη.
Μάνα που πάλευες μες στα λιμάνια
δίχως χαμόγελα και περηφάνεια
μάνα που λύγισες μες στα μουράγια
μάνα μου μάνα μου κυνηγημένη
από τη κούνια σου στη Μενεμένη...
Σ' έναν τοίχο της κουζίνας της -συγχωρεμένης πια- γιαγιάς μου, υπάρχουν δυο φωτογραφίες σε μεγάλο μέγεθος.
Τραβήχτηκαν πριν τριάντα περίπου χρόνια και εικονίζουν τις δυο ξαδέρφες μου σε παιδική ηλικία.
Δυο μικρά κοριτσάκια, περίπου 5-7 χρονών, κοιτάζουν το φακό φορώντας βυσσινί καλοκαιρινά φανελάκια. Στα παιδικά μάτια τους η αθωότητα (ή τέλος πάντων, αυτό που νομίζουμε αθωότητα, γιατί, καθώς φαίνεται, κι αυτό ένας μύθος είναι). Στα χείλη τους ένα αδιόρατο αινιγματικό χαμόγελο, σαν αυτό της Μόνα Λίζα.
Πολλές φορές, περνώντας από το δωμάτιο, έχω σταθεί και παρατηρήσει για αρκετή ώρα τα κάδρα.
Τι να προσπαθούν να μου πουν άραγε τα δυο αυτά κοριτσάκια, απαθανατισμένα σ' αυτό το παιδικό στιγμιότυπο από το φωτογραφικό φακό;
"...και φεύγει ο αιώνας τώρα τσακισμένος
παραμιλάει γέρος και τρελός
κι οι νοσοκόμες τον δουλεύουν όλη μέρα
κι όταν νυχτώνει σβήνουνε στο θάλαμο το φως..."
(Χάρης και Πάνος Κατσιμίχας, «Τρύπιες σημαίες»)
Στην τράπουλα των Ταρώ (όπου υποτίθεται ότι κάθε χαρτί αντιστοιχεί σε έναν αιώνα της ανθρωπότητας), το χαρτί του 20ου αιώνα δείχνει έναν τρελό που βαδίζει ανέμελα κι απερίσκεπτα προς μιαν άβυσσο.
Πετυχημένη, θα έλεγα, αναπαράσταση του αιώνα που έφυγε. Ο άνθρωπος έγινε πραγματικά τρελός. Ποτέ οι πόλεμοι δεν έγιναν τόσο παράλογοι και τόσο καταστρεπτικοί, η δύναμη από τη γνώση δε χρησιμοποιήθηκε τόσο άτσαλα, βάρβαρα, ασυλλόγιστα. Ποτέ οι επεμβάσεις στη φύση δεν ήταν τόσο εκτεταμένες. Ποτέ οι πράξεις του δεν έγιναν με τόση άγνοια των συνεπειών για το αύριο...
Και κάποια στιγμή, όταν ήρθε η ώρα του, μισότρελος, εκατοχρονίτης, τυφλός κι ανήμπορος, με τις τύψεις και το βάρος των κακουργημάτων, μας άφησε. Μας άφησε μέσα σε φωταψίες και πυροτεχνήματα, ροή σαμπάνιας και ξεφάντωμα.
Και ήρθε να πάρει τη θέση του ο διάδοχός του, το αγνό κι αθώο μωράκι. Το μωράκι που κληρονόμησε τα κακά γονίδια των προγόνων του.
Το μωράκι που δεν πρόλαβε να γίνει δύο χρονών κι προσβλήθηκε από μια καινούρια τρομερή αρρώστια, την Τρομοκρατία (φορείς και ξενιστές της τα γνωστά παθογόνα μικρόβια της εξουσίας, των συμφερόντων, του φανατισμού και της χειραγώγησης των λαών), η οποία στιγμάτισε ανεπανόρθωτα το παιδικό κορμάκι του. Κι εκτός φυσικά από αυτή, νόσησε και νοσεί από τις ίδιες ασθένειες που προσέβαλαν και τον προκάτοχό του: Πόλεμους, Πείνα, Εκμετάλλευση. Ο δρόμος που ακολουθεί φαίνεται να είναι ο ίδιος που χάραξαν οι προηγούμενοί του.
Γιατί πού αλλού μπορεί να πέσει το μήλο, εκτός από κάτω απ' τη μηλιά;
Από τα συγκλονιστικότερα βιβλία που διάβασα μέσα στο 2007 ήταν το περί τυφλότητας του βραβευμένου με νόμπελ Ζοζέ Σαραμάγκου
Η υπόθεση:
Μια παράξενη και άγνωστη ασθένεια που τυφλώνει αστραπιαία κυκλοφορεί.
Με τα πρώτα κρούσματα, το Κράτος θορυβείται και μαντρώνει τους πρώτους ασθενείς σε κάποιο εγκαταλειμένο ψυχιατρείο. Εκεί είναι τελείως αποκομμένοι από τον υπόλοιπο κόσμο και τελείως μόνοι τους. Η έξοδος τιμωρείται με θάνατο. Το μόνο που έρχεται απ' έξω είναι φαγητό -σε μη επαρκείς- ποσότητες και όλο και περισσότεροι ασθενείς. Η έλλειψη των στοιχειωδών και οι τραγικές συνθήκες τους αποκτηνώνουν σιγά-σιγά.
Κάποια στιγμή, το κτίριο καίγεται και όσοι έγκλειστοι επιζούν βγαίνουν επιτέλους έξω. Ο κόσμος με τον οποίο έρχονται σε επαφή είναι ένα χάος. Ολόκληρος ο πληθυσμός έχει τυφλωθεί. Ο πολιτισμός, όπως τον ξέρουμε έχει σχεδόν καταρρέυσει. Χιλιάδες πεινασμένοι τυφλοί σέρνουν το βήμα τους στους δρόμους, ανάμεσα σε βουνά από σκουπίδια, ακαθαρσίες και πτώματα μισοφαγωμένα από σκυλιά και γιγάντιους αρουραίους σε αναζήτηση τροφής.
Προσπαθούν πρώτα να κρατηθούν ζωντανοί κι ύστερα απ' αυτό προσπαθούν να κρατηθούν άνθρωποι.
Η συνέχεια επί των ...σελιδών. Δε θέλω να γράψω περισσότερα, γιατί ήδη είμαι στα όρια του spoiler.
Η σύντομη κριτική:
Ο Ζοζέ Σαραμάγκου δεν κάνει τίποτα άλλο από το να αναλύει μία-μία τις συνέπειες της τραγωδίας στα πλαίσια της ανθρώπινης κοινωνίας. Οι άνθρωποι υπό αυτές τις συνθήκες αντιδρούν σύμφωνα με το χαρακτήρα και τα βιώματα και φυσικά τα ένστικτά τους.
Η γραφή του είναι σχεδόν ψυχρή, σχεδόν μαθηματική η πλοκή. Μου θύμισε το δικό μας -έξοχο- Σαμαράκη.
Με αφορμή την επικαιρότητα, τη φωτιά που κατέκαψε τον τελευταίο πνεύμονα πρασίνου της Αττικής.
Άλλη μια Πόλη έπεσε.
Απ' αυτές που πέφτουν κάθε μέρα.
Καταδικασμένη από την αδιαφορία μας.
Αφημένη στην τύχη της.
Προσπαθώντας μάταια να αποκρούσει τους βάρβαρους.
Ένα μήνα ακριβώς μετά την ημέρα μνήμης για την Αμαλία, οι φωνές δεν έχουν σταματήσει.
Οι φωνές ουρλιάζουν μέσα μου:
Υπεύθυνοι...
Είστε όλοι υπεύθυνοι...
Και πρώτος εσύ...
Όσο δεν παίρνετε την Τύχη στα χέρια σας...
Όσο συναινείτε σιωπηρά...
Όσο γύρω σας τα πάντα καταρρέουν ενώ εσείς ασχολείστε με πράγματα ασήμαντα, ευτελή.
Τα Εργαλεία τα έχετε μέσα στο μυαλό σας.
Tη Δύναμη την έχετε μέσα στην καρδιά σας.
Μα τι περιμένετε; Δεν ακούτε τις φωνές;
